Howard Marks Makaleleri 1995: Oyun Nasıl Oynanmalı

Herkese selamlar.

Sıra Howard Marks’ın 1995 yılında yazdığı makaleye geldi.

Artık ünlü yatırımcı çöp tahvillere odaklanan Oaktree firmasını kuruyor özet halinde yatırım felsefesini anlatıyor.

Sizin için de çok faydalı bilgiler içerdiğini düşünüyorum.

Lafı çok uzatmadan, hadi başlayalım.

Oaktree’yi kurmak için ayrılmamızla alakalı sorulan sorulardan biri -belki de bu ismi nereden buldunuz sorusundan sonra ikinci sıradaki- “Neden yaptınız?” oluyor.

Cevabın, kendi felsefemize göre oluşturduğumuz yöntemlerle, inanç ve standartlara göre yönetebileceğimiz kendi yatırım yönetim şirketimizi kurma fırsatını değerlendirmek olduğuna karar verdik.

Fakat “kendi yöntemlerimizle” derken neyi kastediyorsunuz?

2 Nisan New York Times Pazar Magazininde çıkan sporla ilgili bir makale meseleyi açıklamak için mükemmel bir metafor sunuyor. Makalede yazar, Babe Ruth’un temsil ettiği şey hakkında şunu yazıyor:

… Üstün Başarı İnancı: Bir adam, zafer peşinde yaptığı agresif ve cesur hamlelerden dolayı asla suçlanamaz. Gerçek bir adam kazanmak için kaybetmeyi göze almalıdır.

Yatırım dünyasının çoğunun aynı fikirde olduğunu düşünüyorum fakat bu bizim inandığımızın tam tersi. Doğrusu, 1990’da zayıf performansını haklı göstermek için “En iyi %5 para yöneticisi arasında olmak istiyorsanız, en kötü %5’e girmeyi de göze almalısınız” diyen bir para yöneticisi hakkında bir makale yazmıştım.

“Bizim yöntemimiz” asla kötü performansa tahammül etmemek ve bunu da çok iyi performans göstermenin kabul edilebilir bir yan etkisi olarak görmemektir. Felsefemiz, her sene bir şekilde ortalamanın üstünde kalarak, en büyük önemi müşterilerimizin paralarını kaybetmemeye veriyor.

Bu da beni, 1992’de Wall Street Journal’dan kestiğim ve şimdiye kadar alıntılama fırsatı bulamadığım çok daha çekici bir metafor olan Tome Kite’ın hikayesine getiriyor. Hikaye, Kite’ın büyük bir turnuvayı kazanması hakkında fakat bizi ilgilendiren kısım o zamana kadarki sicili:

            Bu 42 yaşındaki gözlüklü adam 20 yıl boyunca, toplamda bir golf oyuncusunun kazandığı en yüksek ödül olan 7.2 milyon dolar kazandı. Fakat şimdiye kadar hiç büyük bir turnuva (ABD ve İngiliz Açık, Masters ve PGA Şampiyonlukları gibi) kazanamamıştı.

Burada ortaya konulması gereken düşünce şu şekilde olmalı: İstikrarlı şekilde para kazanarak ve manşetleri süsleyen galibiyetlere ihtiyacı olmadan. Bizce önemli olan etkileyici bir başarı kazanmanız ya da bir gün Marters’ı birincilikle bitirmeniz değil, bunun yerine uzun dönemli vuruş ortalamanızın ne olduğudur.

Görünen o ki birçok para yöneticisi, a) piyasaları neyin beklediğini ve hangi varlıkların daha iyi performans göstereceklerini bildiklerine inanıyorlar ya da b) müşterileri onlardan bilmelerini ya da biliyormuş gibi davranmalarını istiyor. Dolayısıyla her sene portföyleri ile eğer tahminleri doğruysa onlara büyük paralar kazandıracak (ya da tam tersi) sınırları zorluyorlar.

Kayıtlar gösteriyor ki çok az yönetici gerçekten geleceğin ne getireceğini bilebiliyor ve hal böyle iken çoğu en etkin piyasalarda hisse seçmeye ve piyasa zamanlaması yapmaya çalışıyor. Ellerindeki varlıklar değer kazandığında öngörülerini hatırlatıp övgü topluyorlar ve öngörülemez nedenlerden dolayı haklı çıktıklarından hiç bahsetmiyorlar. Yanıldıklarında da aleyhlerinde gelişen olaylardan dem vurarak temelde haklı olduklarını fakat ya zamanlama konusunda yanıldıkları ya da şansın ihanetine uğradıklarını açıklamaya çalışıyorlar. Sonra da, kendilerine tahminci olarak not verilebilecek karnelerini yayınlamadan yeni tahminlerde bulunuyorlar.

Bizim bu konudaki görüşümüz çok açık,

  1. Gelecekteki büyük resmin ne getireceğini bilmeyen çoğunluktan olduğumuzu kabul ediyoruz.
  2. Bu nedenle uzmanlaşmanın, yeteneğin ve sıkı çalışmanın katma değer yaratacağı ve zamanla ortalamanın üzerinde performans göstermemizi sağlayacak etkin olmayan piyasalarda işlem yapmayı seçiyoruz.
  3. Son olarak, kahin olmadığımız için limitlerimizin farkına varmayı ve zarardan kaçınmayı birinci önceliğimiz yapmanın, cesur stratejiler yürütmekten çok daha önemli olduğuna inanıyoruz.

“Bilen ve bildiğini bilen” insanlar hakkında güzel şeyler söyleyen fakat “bilmeyen ama bilediğini de bilmeyenlere” ilişkin tehlikeleri işaret eden özlü sözler ile büyüdüm. Favori sözüm olan Standford’lu davranış bilimci Amos Tversky’nin  dediği gibi,

            … Bir şeyi bilmeyebileceğinizi düşünmek korkutucudur fakat çok daha korkutucu olan; dünyanın etrafta neler olup bittiğini tam olarak bildiğine dair inançları tam olan insanlar tarafından yönetilmesidir.

O gruba girmenin ne kadar riskli olduğunu biliyoruz. Bu sebeple “oyun planımız” oyun dışı kalmaktan kaçınmak ve zamanla yüksek vuruş yüzdesi elde etmek, hep olağanüstü vuruşlar yapmak değil.

26 Mayıs 1995

9 Yorum

  1. Turgut Gokcek demiş ki:

    Artık portföy gelişimini göremiyorsak neden sizi takip etsinki insanlar….Bu sayfayı takip amacımız buydu.. Bence sizi takip edenlere yanlış yapıyorsunuz. Motivasyon kaynağımızdı…Yazık ediyorsunuz..Saygılar

    Ağustos 20, 2022
    Yanıtla
    • Lattedenborsaya demiş ki:

      Selamlar Turgut Bey,

      Yazar okuyucu için mi yazmalı yoksa kendi için mi yazmalı? Bu yüzyıllardır neredeyse her üretenin içine düştüğü bir durum. Blogun okunma oranları da neredeyse dörtte birine düştü diyebilirim. Ama benim motivasyonum hiçbir zaman okuyan kişi sayısının çokluğu olmadı. Olsaydı başka yollar izlerdim.

      Her ay portföy yazısı yazmak 6 yıldır neredeyse kesintisiz yaptığım ve çok da zevk aldığım bir şeydi. Fakat artık miyadını doldurdu. Çünkü blogun anonimliği kalmadı. Neyse bunu bir yazı ile açıklamak daha uygun olacak.

      İnsanların blogu bundan sonra okumamalarına gelirsek, okumama tercihinde bulunan insanlara bu zamana kadar bana eşlik ettikleri için teşekkür ederim ve kararlarına saygı duyarım.

      6 yıl önce ilk kez portföy durumunu yayınladığımda bunu hiç kimse yapmıyordu. Şimdi ise onlarca portföy yayınlanıyor. Finansal özgürlük ve temettü konuları doğru düzgün bilinmiyordu. Şimdi ise binlerce hesap var ve temettü ve yatırım bilinci oluştu. Bunda benim de biraz payımın olduğunu düşünüyorum.

      Sizin değersiz bulduğunuz ama benim çok heyecanlandığım çevirileri yapmaya devam edeceğim. Onların da değerini anlayanların olacağına eminim.

      Saygılar.

      Ağustos 20, 2022
  2. Burak demiş ki:

    Merhaba, blogunuzun düzenli bir takipçisi olarak yukarıdaki yorumlara kendi görüşümü eklemek istiyorum. İlkin @Turgut Bey’e:

    1. Portföy değişikliği ve paylaşımı destekleyici bir bilgi olmakla birlikte kendi adıma o kadar da önemli değil. Çünkü zaten internette portföy paylaşımı yapan pek çok yazar, blogger ve vlogger var. Aslında portföyün detaylı paylaşımı bir noktada yönlendirici de bir etki. Yani doğruluğundan emin değiliz, bize paylaşılan kadarını bilebiliriz ki belki yüksek getiriler kazanıldığı söylenecek, ya da manipülasyon amaçlı kullanılabilecek. Bu blog yatırım danışmanlığı vaadetmediği sürece yazarın kişisel portföyünü, hisse seçimlerini bilmesek de olur. Burada bize çok daha önemli olan yatırım felsefe ve mentalitesi paylaşılıyor. Üstelik de bunu çeviri yaparak detaylıca aktarılıyor. Türkiye’deki benzer sitelerde görmediğim bir içerik bu, yurtdışı sitelerde de muhakkak vardır ama çok sık rastladığımı anımsamıyorum.

    @Latteden Borsa’a
    2. Yazdığınızı düşününce size hak veriyorum, Türkiye’deki yatırım bilincinde bir payınız olduğunu kabul ediyorum çünkü sitenizi takip eden insanlar var. Kendi adıma yaklaşık 2 senedir takip ediyorum ve yazılarınız dışında kullanıcıların yorumlarında dahi ilgimi çeken şeyler bulabiliyorum. Bu da bence insanların bu işin bir parçası olduğunun, ona katkı yaptığının bir kanıtı ki bu ortamı sağlayan sizsiniz. Dolayısıyla emeğinizi değerli buluyorum.

    Ayrıca yukarıda da hali hazırda bahsettim ancak bence büyük yatırımcıların makalelerin çevirileri kolay kolay bulunabilen bilgiler değiller. İnsanlar portföy paylaşımı gibi hazır bilgileri daha çok tercih etseler de işin özünü bu makaleleri yazan insanlar oluşturuyor. Onları anlamak daha önemli. Blogunuza düşen ilginin sebebi belki bu olabilir. Her ne kadar bloglar okunmak için yazılsa da insanların okumayı pek o kadar da sevdiğini, sıkıcı bulup sabredemediklerini düşünüyorum.

    Ağustos 20, 2022
    Yanıtla
  3. Boston demiş ki:

    Makalelerini her yayınladığınızda okuyorum faydalı bilgiler içeriyor. Ama kendimce en çok ilgimi çeken ve her ayın başı ne zaman yayınlayacak diye beklediğim portföy paylaşımınızı durdumanız beni üzdü. Portföyümü sizinle yatıştırır hale gelmiştim. Tekrar yayınlayacak ümidi ile bekliyor olacağım.

    Ağustos 20, 2022
    Yanıtla
    • Lattedenborsaya demiş ki:

      Selamlar Boston,

      Maalesef artık bu yolun sonuna geldik. Belki yıl sonunda getiri değerlendirmesi olabilir.

      Ama onun dışında devam etmeyi düşünmüyorum.

      Saygılar.

      Eylül 4, 2022
  4. Onur Darici demiş ki:

    ”Finansal özgürlük” diye bir kavram olduğunu bu blog sayesinde öğrendim. Benim gibi bir çok kişiye ilham kaynağı olan, serüvenini samimiyetle paylaşan Yiğit bey’ e ne kadar teşekkür etsek azdır. Portföy içeriği ile ilgili paylaşımlar daha çok ilgi görebilir. Bununla birlikte, bir seviyeden sonra borsa tarihi ya da yatırımcı biyografileri ile ilgili yaptığınız çeviriler başta kendiniz olmak üzere hepimiz için daha kıymetliler, kanaatimce… Ellerinize ve emeğinize sağlık…

    Ağustos 21, 2022
    Yanıtla
    • Lattedenborsaya demiş ki:

      Selamlar Onur Bey,

      Desteğiniz için çok teşekkür ederim. Bir dönüm noktasına gelmiştim ve artık karar vermem gerekiyordu.

      Blogu ilk kurduğumda da amacım çok okunmak değildi, sevdiğim şeyi yapmaktı. Yine sevdiğim şeyi yapmaya devam edeceğim.

      Saygılar.

      Eylül 4, 2022
  5. TURGUT demiş ki:

    Valla kardeşim , bu ülkenin sorunu güzel olanı çok fazla yaşatmamak..şahsen ben her ay düzenli okuyordum.Ama tabi isteğiniz buysa bir şey diyemem.O da tabiki sizin hakkınız.:Ama bence okuyucularınızda sizin üzerinde hakları vardır diye düşünüyorum.Neyse sorun değil..Sağlıcakla kalın.

    Eylül 1, 2022
    Yanıtla
    • Lattedenborsaya demiş ki:

      Selamlar Turgut Bey,

      Yaklaşık 5 bin kişiyi üzmüş oldum galiba. Ama artık sürdürülemez bir duruma gelmişti.

      Bol kazançlar dilerim.

      Saygılar.

      Eylül 4, 2022

Yorumunuzu Ekleyin

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.