Uzun Vadeli Yatırımın Hayatıma Kattıkları

Uzun vadeli hisse senedi yatırımına başladığımdan beri hayatımda çok şey değişti. Bu yatırım tarzı farketmeden benim içime işlemeye başladı ve kişiliğimi değiştirdi.

Kişiliğimden, düşünce tarzıma kadar yaşadığım değişimi ve fark ettiğim bazı şeyleri şimdi sizinle paylaşmak istiyorum.

Bir keman çalmaktan bir de satrançtan örnek verip anlatacağım.

Siz de uzun vadeli yatırımın sizde yarattığı değişimi anlatırsınız?

Hadi başlayalım.

chess-316657_1280.jpg
Uzun Vadeli Yatırımın Hayatıma Kattıkları

Uzun Vadeli Yatırımcılık ve Sabır

İnsan bazı şeyleri hemen olsun olsun istiyor. Hepimiz yeterli zaman vermediğimiz için kim bilir ne amaçlardan ne hedeflerden vazgeçtik.

Benim hala içimde kalan bir keman çalma durumu vardır. Dördüncü sınıftayken başlayıp üç dört sene devam ettiğim ve sonunda bıraktığım.

O kadar zorlanıyordum ki öğrenirken şimdi bile tüylerim diken diken olur. Bir notayı basmak için saatlerce uğraştığımız olurdu. Topu topu bir saniye sürecek nağmeyi çalabilmek için yüzlerce tekrar yapardık.

Sonra ne oldu? Bir gün neden ustalar gibi çalamıyorum deyip keman çalmaktan vazgeçtim. Sonuçta küçük bir ilerleme için saatlerce çalışmam gerekiyordu. Demek ki yeteneğim yoktu. O gün soğudum ve bıraktım.

Şimdi bakıyorum da aradan 20 sene geçmiş. 20 sene boyunca her gün çok fazla değil, bir saat keman çalabilseymişim, şu anda o ustalardan biri belki de ben olacaktım.

Ama ister toyluk deyin, ister sabırsızlık, o hemen başarma azmi beni uzun vadede elde edeceğim çok büyük bir meziyetten etti.

Şimdi bakıyorum da aslında uzun vadeli hisse senedi yatırımcılığının da keman çalmayı öğrenmekten pek bir farkı yok. Aldığımız her hisse, öğrendiğimiz bir nota. Onu öğrenmek için saatlerce çalışıyoruz. Hatta bazen günlerce çalışıyoruz.

Sonra alıyoruz kemanımızı elimize çalmaya başlıyoruz. Etrafta zengin olmuş ustalar var ya da çok iyi çalan ama fakirler.

Diyoruz ki kendimize, bir gün ben de sizin gibi olacağım. Yavaş yavaş çalışacağım. Yavaş yavaş yeteneğimi geliştireceğim (senetlerimi biriktireceğim).

Sonra biliyoruz ki bir keman ustası 20 yılda kıvama geliyor. Günlerce çalışarak, günlerce ter dökerek. Etrafta nasıl 2 günde usta olmuş bir kemani göremiyorsanız, 2 günde borsadan zengin olmuş insan da göremiyorsunuz.

Belki vardır. Milyonda bir. Piyangoyu kazanma şansı da milyonda bir. Ama çok risk almak gerekiyor.

İşte uzun vadeli yatırımcılığın bana kattığı ilk şey sabırdır. Bu sefer hedefe ulaşmak için çok sabırlı olmam gerektiğini ve çok çalışmam gerektiğini biliyorum.

En önemlisi ilerlemenin yavaş olacağının farkındayım. Ve, meyvelerini çok sonra toplayacağımı biliyorum.

Bakış Açısı Genişliği

Nasıl düşünürseniz etrafı da öyle görüyorsunuz. Eskiden çok daha kısa vadeli düşündüğüm için bakış açım da çok dardı.

Yine ilkokul, orta okul sıraları satranç oynardım ve arada kazanır arada kaybederdim. Kısa vadeli bakış açım beni hep sınırlardı.

Büyük ustalar on hamle ötesini görebilirken ben iki hamle ötesini hesaplarken zorlanıyordum. Onlar benden çok daha zekiydiler. Dahi olmalıydılar. Sonra öğrendim ki günde 12 saat çalışarak bu yeteneklerini geliştiriyorlarmış. Satrancı bırakma sebebim de buydu. Yeterince iyi olamamak!

Neyse konuyu dağıtmayalım. Kısa vadeli bakış açısı ile satranç oynarsanız her hamlede kazanmak zorunda hissedersiniz. Sürekli önde olmalısınız. Sürekli taş olarak rakibinizden üstün olmalısınız ki taşları değiştirmeye başladığınızda rahat rahat kazanabilesiniz.

Sonuçta bir kale üstün olsanız yeter.

Fakat satrançta çok önemli başka taktikler de var. Bunlardan biri de feda etmek. Gelecekte oyunu kazanmak için şimdi geriye düşmeyi ve taş kaybetmeyi göze almak. 

Kısa vadeli bakış açısıyla feda yapamazsınız. Ama uzun vadeli bakış açısı olan insanlar yarın daha fazla kazanmak için bu gün bir şeyleri feda edebilirler. Şöyle bir geriye doğru yaslanıp tahtaya tepeden bakabilirler.

Bu feda dedikleri o kadar güçlü bir silahtır ki… Güçlü olmasının sebebi herkesin düşünememesi, düşünse bile cesaret edememesi ve uygulamaya geçememesidir.

Günümüzde yatırım da bu şekilde. Etraf fedanın ne olduğunu bilmeyen, dolayısıyla yarın daha fazla kazanmak için bu gününü feda edemeyen insanlarla dolu.

Uzun vadeli yatırımcılıkta ise feda etmelisiniz. Bu günün tüketiminden yarın daha fazla tüketmek için vazgeçmelisiniz.

İşte uzun vadeli yatırımcılık bana feda etmeyi tekrar hatırlattı. Unutmuştum, beynimde çok gerilere itmiştim.

Toparlarsam

Uzun vadeli temettü yatırımcılığı ile finansal özgürlük peşinde koşarken en büyük gücümüz sabırlı ve geniş bir bakış açısıyla olayları değerlendirebilmektir.

Feda edebilmektir.

Sabredebilmektir.

Kısa vadeli kazançlardan uzun vadeli kazançlar uğruna vazgeçebilmektir.

Bunları Veliefendi’de bir pastanede, acı bir çayı yudumlayarak KPSS’ye giren yakınlarımı beklerken yazıyorum.

Sınava giren herkese başarılar dilerim. Umarım hedeflerinize ulaşırsınız.

Şimdi biraz da sizden dinleyelim. Uzun vadeli yatırımcılık sizin hayatınızda neleri değiştirdi? Size ne kattı?

 

28 Comments

  1. İzzet Çeltikci said:

    Yiğit bey yine çok güzel bir yazı yazmışsınız;emekleriniz için teşekkürler…Uzun vadeli yatırım tarzı israf etmemeyi,tutumlu olmayı ve kendini geliştirmemi ,finansal okuryazarlık kavramını anlamamı sağladı.Artık boş vakitlerimi daha değerli işlerle dolduruyorum.İnternette uzun uzun bu konularla ilgili yazıları araştırıyorum.Finansal özgürlük yolunda bizlere ilham kaynağı olduğunuz için sonsuz teşekkürler…

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın İzzet Bey,

      Desteğiniz için çok teşekkür ederim. Tutumlu olmayı, israf etmemeyi kesinlikle ekleyebiliriz.

      Ayrıca insan zamanın ne kadar değerli olduğunu ve bu zamanda küçük şeyler yaparak ilerlemenin ne kadar da değerli olduğunu tekrar tekrar hatırlıyor.

      Kendimizi geliştirmeye devam edelim. Öğrenmenin sonu yok:)

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
  2. Ozkan Oguz said:

    Selamlar,

    Kendimi bildim bileli yatırımcıyım. (90’larda) Çocukken bayram harçlıklarımla hazine bonosu ya da dolar aldırdığımı hatırlıyorum babama. 2009 Şubatta 10 yıl satmamak üzere hisse senetleri toplamıştım piyasadan. Ancak uzun vadeli yatırımcıyım diyebildiğim zamanlar için “dollar cost averaging” kavramıyla alakalı olarak aklımda kalan farklılık şu: Aldığım hisse senetlerinin fiyatlarının artması beni pek hoşnut etmiyor. Zaten iyi olduğunu bildiğim, çok büyük bir aksilik olmazsa satmayı düşünmeyeceğim hisse senetlerine piyasa teveccühünün gelmesi önümüzdeki alımlarda maliyetimin artması anlamına geldiğinden fiyatlarının artması canımı sıkıyor artık..

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Özkan Bey,

      Tam doğru zamanda uzun vadeli yatırıma başlamışsınız. Sanırım o zamanda alacak cesareti bulmanızdaki en büyük etken de ortalama maliyet yapabilmek olmuş.

      Warren Buffett’ın dediği gibi; biz ömrümüz boyunca hamburger yiyecek olan insanlarız. Hamburgeri fiyatının artmasından memnun olmayız. Bizim için iyi olan hep düşük kalmasıdır ki daha fazla yiyebilelim. 🙂

      Piyasada her zaman gel gitler olur, olacak. İnsanlar ne kadar uğraşırsak uğraşalım zaman zaman duygularına yenik düşecekler. Biz ise başkalarının yapmak istemediği şeyleri yeterince uzun süre kesintisiz yaparak başarılı olmaya çalışacağız. Umarım bunda da başarılı olacağız.

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
  3. Neslihan said:

    Merhaba Yiğit bey,
    yazınız yine muhteşem ve hislerime tercüman oldu. Uzun vadeci yatırımcı olmak portföyümdeki zarara rağmen zaten ucuza aldığım hissenin daha da ucuzlaşmasına sabredebilmeyi ve harcamalarımda istek-ihtiyaç ayrımı yaparak daha çok tasarruf edecek mali gücü yaratabilmemi sağladı. Finansal okuryazarlık konusunda her geçen gün daha da kendimi geliştirebilmek için çalışıyorum.
    Harika yazınız için tekrar teşekkürler.
    Keyifle takip ediyorum.
    Emeğinize sağlık…

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Neslihan Hanım,

      Öncelikle desteğiniz için çok teşekkür ederim.

      Kaynaklarımız sınırlı. Bu yüzden de kaynak dağılımı yaparken çok dikkatli olmak zorundayız. Gereksiz harcamlardan kaçıp kaynaklarımızın çoğunu gelir getirecek yatırımlara aktarmalıyız. yani paramız bizim için çalışmalı.

      Bunu yapacak sabrı olanla olmayanlar uzun vadede ayrılacak diye biriktirmeye devam ediyoruz.

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
  4. Kenan said:

    Yiğit Bey partnership mektuplarını çevirecek misiniz?
    Saygılar

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Kenan Bey,

      İlkine başladım ama daha bitiremedim. Zamanım oldukça çevirip yayınlayacağım. Ama sizden biraz zaman istiyorum:)

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
      • Emre said:

        Kolay gelsin Yiğit Bey.
        Saygılar

        July 22, 2018
        Reply
        • Lattedenborsaya said:

          Teşekkür ederim Emre Bey:) Saygılar.

          July 23, 2018
          Reply
  5. Mehmet Can said:

    Yiğit bey merhaba, keşke sizi ve yazılarınızı çok önce tanıma fırsatım olsaydı.Tesadüfen denk geldim sayfanıza,bir iki derken yazılarınızın çoğunu okudum ve ciddi anlamda ilham kaynağı oldu. 34 yaşındayım ve buzamana kadar ciddi bir yatırım yapmamış olmama hayıflanıyorum.Kendimi borsada geliştirmek için sürekli araştırıyorum ve sizin sayenizde artık bir plan dahilinde ilerliyorum. Günde minimum 1 saat temel analiz ileride teknik analiz e geçicem. Sigarayı tez zamanda bırakıp aylık 400 tl gibi bir tasarruf yapıp uzun vade hisselerime ekleme yapıcam. İsraf harcamalarımın çok olduğunu fark ettim ve bunlardada kesintiye gittim. Teşekkür ederim güzel yazınız için

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Mehmet Bey,

      Emin olun geç olması hiç olmamasından iyidir. Ben de çoğu zaman gelirimin sadece %10’unu biriktirebiliyorum fakat damlaya damlaya göl oluyor.

      Sigarayı bırakmanız size iki yönden fayda sağlayacak. Hem uzun vadede sağlığınızı kurtaracaksınız hem de tasarruf edeceksiniz. 400 TL küçük gibi görünüyor ama yılda 4.800 TL yapar. %20 kazansanız, yıllık size 960 TL para getirir. Az değil.

      Umarım birikim ve yatırım hedeflerinizde başarılı olursunuz. Size kolaylıklar dilerim.

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
  6. Cihan said:

    Cok guzel bir yazi olmus Yiğit Bey. Kaleminize saglik
    Bu yazılar ile kendi disiplinimizi oluşturuyoruz/ tazeliyoruz.
    Özellikle yeni başlayanlar için bu yazilarin anlami büyük

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Çok Teşekkür ederim Cihan Bey, biriktirmeye disiplini bozmadan devam.

      Saygılar.

      July 22, 2018
      Reply
  7. icmpost said:

    İyi bir portföy uzun vadede çok büyük karlar sağlayacaktır.

    July 22, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Icmpost,

      Amacımız uzun vadede tasarruflarla kendimize güzel bir portföy oluşturmak.

      Sonra da bizim için çalışmasını izlemek.

      Saygılar.

      July 23, 2018
      Reply
      • icmpost said:

        Bu piyasada özelikle portföyün FX hassasiyetine dikkat etmek ve düşük beta gitmek gerektiğini düşünüyorum.

        July 23, 2018
        Reply
        • Lattedenborsaya said:

          Katkılarınız için teşekkür ederim sayın Icmpost,

          FX hassasiyeti dediğini dövizdeki değişimlere olan hassasiyet anladığım kadarıyla. Ona dikkat ediyorum edebildiğim kadar.

          Saygılar.

          July 23, 2018
          Reply
  8. karakilot said:

    Sevgili Yiğit ve okurları!
    Ben bir öğretmenim, vereceğim örneğin ya da benzetmenin çok dışında olan bir alan öğretmeniyim.
    Budnan 7-8 yıl önce okuduğum bir cümlenin etkisinde kalmıştım. O kadar etkili bir cümle ki; ne anlama geldiğini anlamak yerine hissettiğimi düşünüyorum ya da zannediyorum.
    “Dünya klasikleri, herkesin okumuş olmayı istediği ancak kimsenin okumak istemediği kitaplardır.”
    İsteyen istediği şekilde yorumlayabilir ama ben bunu ilk okuduğum anda “geleceğe yatırım’ anlamında fazlaca bilgi içerdiğini hissettim. Ve öyle yapıyorum, herkesin yapmış olmak istediği ancak yapmak istemediği şeyleri düşünüyorum. Ve bunlardan birisi UVY.
    Edebiyat öğretmeni değilim ancak olmuş olmayı o kadar isterdim ki…

    Neyse, bir edebiyat öğretmeni gibi lafın devamını söylemiyorum, siz anlayın.
    Selamlar 🙂

    Daha fazla ipucu isteyen öğrencilere sesleniyorum, lütfen dersinize çalışın!

    July 23, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Karakilot Bey,

      Ben de o Dünya Klasikleri tayfasındanım. İçimde kalmıştır hep. Aynı şeyi emekli olunca hisselerim ve finansal özgürlüğüm için de yaşamak istemiyorum.

      Bu yüzden biriktirmeye devam:)

      Katkılarınız için çok teşekkür ederim.

      Saygılar.

      July 23, 2018
      Reply
  9. Cenko said:

    Merhaba Yigit Hocam,
    Size Woodbury Premium Outlet NYC otoparki’ndan yaziyorum. Ben arabada sizi okuyup gelecege yatirim yaparken esim alisveris yapiyor ))) Dunya kadinlar icin outlet dediniz mi ucuz tommy ucuz columbia dusurebilir miyim acaba sorusundan ibarettir sanirim. O yuzden suanda esim adina tasarruf konusuna giremeyecegim 🙂 Kendi adima UVY’in bana kazandirdimlarini soyle siralayabilirim: sizi, mr milyoner’i, halil buhur’u, twitter’da ekonomi yazarlarini (mahfi egilmez vb) takip etmek oldu. Ilgili ve verimli kitaplari okumak (babil’in en zengin adami, borsayi yenmek vb), youtube’da turkce ingilizce UVY videolari izlemek gibi aliskanliklar da kazandirdi.

    Konu cok hosuma gitti, taa ABD’den yazayim dedim 🙂 Sevgiler.

    July 24, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Selamlar Sayın Cenko:),

      Kadınlar olmasa ekonomi durur herhalde. Bize kalsa çarklar dönmez, hepimiz aç kalırız:) Hiç bir şey almayız hep biriktiririz.

      Ama o konuda yapacak bir şey yok. Patron onlar. Boyun eğmek lazım.

      Amerika’da enflasyonsuz bir ortamda yaşamak güzeldir sanırım. Para değer kaybedecek mi derdi yok. Gerçek yatırıma odaklanabilirsiniz.

      Umarım bir gün biz de enflasyonsuz günleri görebiliriz diyeyim:)

      Aslında uzun vadeli yatırımcılığın bir diğer katkısı da çok iyi insanlar tanımam oldu. Onu da eklemem lazım. Benden farklı düşünen fakat aynı hedefe kilitlenmiş bir çok insan tanıdım. Çok şey öğrendim.

      Bu arada Amerika’ya selamlar:) Şimdi bakacağım o outlet neredeymiş diye:=)

      Saygılar.

      July 24, 2018
      Reply
      • Batı yarıküreye selam olsun Sayın Cenko 🙂 Bence yatırımcılık zihniyetini cinsiyetten bağımsız tutalım. Az da olsa ben müstesna kadınlar ve erkekler gördüm; ne tutumlu kadınlar, ne müsrif erkekler var… 😀

        Bu çok yararlı yazı için teşekkür ederiz Yiğit Ağabey. 🙂 Artık yazılarda yavaştan veliliğe doğru yürüyorsunuz diye hiss ediyorum 🙂 Yolunu kayb eden çok kimselere yol gösteriyorsunuz, cemaat genişledikçe genişliyor…. 🙂 Allah yolunuzu açık etsin…

        August 6, 2018
        Reply
        • Lattedenborsaya said:

          Sayın Küçük Yatırımcı,

          Aman öyle cemaat falan demeyelim başımız derde girmesin 😀

          Benimkisi kendi hikayemi anlatmak sadece:)

          İyi dilekleriniz için teşekkür ederim.

          Saygılar.

          August 7, 2018
          Reply
  10. hsyn said:

    Sayın: Yiği Bey bu güzel çalışmanız için teşekkür ediyor, sizi kutluyorum. Ben bir satranç öğretmeni olarak , çok ders çalışmamız gerekirken satranç oynadık. Neyse; Uzun vadeli yatırım ( temettü Emekliliği) Veysel Karani’nin dediği gibi uzun ince bir yol . Bu yolda giderken sağdan soldan çağıranlar olur. ( al sat) hiç aldırış etmeyeceksin. Yol ilerleyince sesler azalır veya kısılır. Zaten sen o seslere kulak asmassın. Sonra hedef görünür , sıkıntı ve yolun uzunluğu unutulur. Ben hedefi uzaktan gördüm . Arkama bakmadan gidiyorum.Etrafımda beni çağıran sesler duyulmaz oldu. SAYGILARIMLA…

    July 24, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Hüseyin Bey,

      Uzun ince bu yolda her türlü engel var. Başkalarından ziyade en önemli engel sanırım “kendimiz”iz.

      Nefis öyle güçlü ki bir yerden algımızla oynayıveriyor.

      Yolun nereye gittiğini bilen bizler ve sonunu gören sizler için umarım herşey daha kolay olur:)

      Desteğiniz için çok teşekkür ederim.

      Saygılar.

      July 31, 2018
      Reply
  11. HAYKIRIS said:

    Merhaba Yiğit bey.
    Yoğunluktan fazla vakit ayıramasak da takibi bırakmıyoruz. Geriden de olsa takip ediyorum.

    Bende geçtiğimiz haftalarda ney kursuna başladım. Hem piyasadan biraz uzak kalmak hem de hobi olsun dedim. Ney de tıpkı keman gibi zor bir enstrüman ama sabretmeyi öğretiyor. İnşallah bende sizin gibi yarıda bırakmam. Çünkü maymun iştahlıyım. Bir hevesle başlayıp devamını getiremem diye korksam da bu sefer kararlıyım.
    Keman da en sevdiğim enstrümanlardan birisi. Çocuklarımdan birinin öğrenmesini çok isterim. Keşke devam etseydiniz. Üstelik küçük yaşta başlamış olmanın avantajı vardı. Neyse olan olmuş ama keman işini bence yeniden düşünün derim. Sonuçta bir altyapınız var.

    Emin adımlarla finansal özgürlük yolunda ilerliyoruz. En yıpratıcı yıllardayız. Bir iki sene sonra bileşik getirinin gücünü hissetmeye başlayacağız.

    July 27, 2018
    Reply
    • Lattedenborsaya said:

      Sayın Haykırış,

      Keman çalmak ile uzun vadeli yatırımcılık arasında o kadar çok benzerlik var ki…

      İkisini de bıraktıktan sonra keşke bırakmasaydım diyorsun. Günce bir saat keman çalmak ile neler yapılabileceği ortada. Aydan aya azıcık iyi şirketlerin hisse senetlerini biriktirerek de neler yapıcağı da az çok belli.

      Ama bırakıyorsun işte. İster başka bir uğraş için ister yapamadığını düşündüğün için bırakıyorsun.

      Siz, biz ise bunun tam tersini yapmaya çalışıyoruz. Umarım başarılı oluruz. Olamazsak da bu blogda nasıl başarısız olunduğunu insanlar okumuş olur. En azından o hataları yapmazlar.

      Saygılar.

      July 31, 2018
      Reply

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.